Дапрофільная падрыхтоўка - гэта сістэма педагагічнай, псіхолага-педагагічнай, інфармацыйнай і арганізацыйнай дзейнасці ўстановы адукацыі, якая садзейнічае самавызначэнню вучняў адносна выбіраемых імі прафілюючых напрамкаў дзейнасці. Яна разглядаецца як сістэма спецыялізаванай падрыхтоўкі вучняў 8-9 класаў, апрабацыі новага зместу і формаў арганізацыі адукацыйнага працэсу з улікам патрэбаў рынку працы і забеспячэння папярэдняга самавызначэння вучняў.
Допрофільная падрыхтоўка - гэта першапачатковы этап асобаснага і прафесійнага самавызначэння вучняў. Яе мэта ў пэўнай ступені процілеглая мэце профільнага навучання - не задавальненне запытаў і развіццё здольнасцяў асобы ў якой-небудзь галіне пазнавальнай дзейнасці, а выяўленне яе інтарэсаў, схільнасцей, фарміраванне ўяўленняў аб характары працы, свеце прафесій і магчымасцей выбару адной з іх. Таму на дадзеным этапе важная сістэмная праца ўсіх суб'ектаў адукацыйнага працэсу, іх узаемадзеянне, выразнасць і ўзгодненасць арганізацыйнай, педагагічнай, псіхолага-педагагічнай і інфармацыйнай дзейнасці па суправаджэнні вучняў.
Усвядомленасць выбару профілю навучання (профільнага класа), г. зн. першага прафесійнага выбару – - адна з найбольш важных умоў паспяховай прафесійнай рэалізацыі ў будучыні. Для таго, каб выбар вучня быў сапраўды самастойным, усвядомленым і незалежным, неабходна апераджальная праца, накіраваная на фарміраванне механізму прыняцця рашэнняў. Натуральна, што вучні павінны быць псіхалагічна падрыхтаваныя да гэтага. Адсутнасць у іх элементарных уяўленняў аб асновах ажыццяўлення выбару можа перашкаджаць эфектыўнаму прафесійнаму самавызначэнню ў працэсе вызначэння профілю навучання, а ў будучыні – прафесіі. Таму неад'емным кампанентам у сістэме дапрофільнай падрыхтоўкі з'яўляюцца прафарыентацыйная работа з вучнямі і псіхолага-педагагічнае суправаджэнне іх прафесійнага самавызначэння. Галоўнай умовай паспяховасці дадзенай работы выступаюць паўнавартаснае псіхічнае і асобаснае развіццё вучняў, сфарміраванасць іх матывацыйна-патрэбнаснай сферы.
Псіхолага-педагагічнае суправаджэнне спрыяе актуалізацыі працэсу прафесійнага і асобаснага самавызначэння, фарміраванні адэкватнай самаацэнкі, карэкцыі эмацыйнага стану, ўдасканаленні навыкаў самапрэзентацыі і ўпэўненых паводзін, якія дапамогуць вучню ў паспяховай сацыяльнай і прафесійнай адаптацыі.
Прыярытэтнымі задачамі тут з'яўляюцца:
* выяўленне інтарэсаў і схільнасцей, здольнасцей вучняў і фарміраванне практычнага вопыту ў розных сферах пазнавальнай і прафесійнай дзейнасці, арыентаванай на выбар профілю навучання;
* аказанне вучням псіхолага-педагагічнай дапамогі ў фарміраванні ўяўленняў аб жыццёвых, сацыяльных каштоўнасцях;
* развіццё спектру пазнавальных і прафесійных інтарэсаў, ключавых кампетэнцый, якія забяспечваюць паспяховасць у будучай прафесійнай дзейнасці;
* фарміраванне здольнасцей прымаць адэкватныя рашэнні аб выбары далейшага напрамку адукацыі, шляхоў атрымання прафесіі;
* аказанне псіхолага - педагагічнай і метадычнай дапамогі педагагічным работнікам і законным прадстаўнікам вучняў у пытаннях арганізацыі і ажыццяўлення дапрофільнай падрыхтоўкі;
* адсочванне і карэкціроўка (пры неабходнасці) асобаснага развіцця вучняў у працэсе навучання;
* фарміраванне ў вучняў культуры інтэлектуальнай працы.
Зыходзячы з мэты і задач, вызначаюць напрамкі дапрофільнай падрыхтоўкі, якія ўключаюць:
- развіццё ў вучняў уяўленняў пра вобраз свайго “Я” , пра свет прафесій на сучасным рынку працы;
- набыццё вучнямі практычнага вопыту для абгрунтаванага выбару профілю навучання;
- забеспячэнне поспеху ў выбары профілю навучання і далейшай прафесійнай дзейнасці.
Дадзеныя напрамкі рэалізуюцца з дапамогай інфармацыйнага, прафарыентацыйнай, псіхалагічнага суправаджэння дапрофільнай падрыхтоўкі навучэнцаў, важную ролю ў якой адыгрываюць факультатыўныя заняткі як адзін з відаў дыферэнцыяцыі навучання.
На базе ўстановы адукацыі ў 2024/2025 навучальным годзе арганізавана:
у 8 класе - вывучэнне на павышаным узроўні вучэбнага прадмета “Беларуская мова” у аб’ёме 4 вучэбныя гадзіны на тыдзень у адпаведнасці са спасылкай 12 да тыпавога вучэбнага плана сярэдняй школы, яслей-сада-сярэдняй школы, дзіцячага сада-сярэдняй школы, зацверджанага пастановай Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь ад 24.04.2024 № 47;
у 9 класе - вывучэнне на павышаным узроўні вучэбнага прадмета “Беларуская мова” у аб’ёме 4 вучэбныя гадзіны на тыдзень у адпаведнасці са спасылкай 12 да тыпавога вучэбнага плана сярэдняй школы, яслей-сада-сярэдняй школы, дзіцячага сада-сярэдняй школы, зацверджанага пастановай Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь ад 24.04.2024 № 47;